విశ్వ రహస్యాలను అన్వేషిస్తూ భూమికి అత్యంత దూరంలో ప్రయాణిస్తున్న నాసా అంతరిక్ష నౌక వాయేజర్-1 మరోసారి శాస్త్రవేత్తలను ఆందోళనకు గురిచేసింది. అక్టోబర్ 18, 19 తేదీల్లో భూమి నుంచి పంపిన సంకేతాలకు స్పందించలేదు. వరుసగా రెండు రోజుల పాటు దాని నుంచి ఎలాంటి రేడియో సంకేతాలు అందకపోవడంతో నాసా శాస్త్రవేత్తలు ఆందోళన చెందారు.
అయితే ఎలాంటి మరమ్మతు ఆదేశాలు పంపకముందే వాయేజర్-1 నుంచి తిరిగి సంకేతాలు అందాయి. ప్రస్తుతం దానితో సమాచార సంబంధాలు కొనసాగుతున్నాయని నాసా వెల్లడించింది. వాయేజర్-1తో సంబంధాలు కొనసాగించేందుకు నాసా ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఏర్పాటు చేసిన డీప్ స్పేస్ నెట్వర్క్ యాంటెన్నాలను ఉపయోగిస్తోంది. అక్టోబర్ 18, 19 తేదీల్లో నిర్ణీత సమయాల్లో రెండుసార్లు ప్రయత్నించినప్పటికీ అంతరిక్ష నౌక నుంచి సంకేతాలు అందలేదు. ఒక్కో ప్రయత్నానికి మధ్య 24 గంటల వ్యవధి ఉంది. అక్టోబర్ 20న మళ్లీ సంకేతాలు అందడంతో శాస్త్రవేత్తలు ఊపిరి పీల్చుకున్నారు.
సమస్యకు కారణాలు
ఈ సమస్యకు అసలు కారణం ఏమిటనేది ఇంకా పూర్తిగా తెలియలేదని నాసా తెలిపింది. అయితే వాయేజర్-1లోని ఒక సమూహానికి చెందిన థ్రస్టర్లు పనిచేయడం ఆగిపోగా, వాటి స్థానంలో ప్రత్యామ్నాయ థ్రస్టర్లు పనిచేయడం ప్రారంభించినట్లు ఇంజినీర్లు గుర్తించారు. అంతరిక్ష నౌకలోని కంప్యూటర్లు ఏదైనా సమస్యను గుర్తించినప్పుడు స్వయంచాలకంగా భద్రతా విధానాన్ని ప్రారంభిస్తాయి. ఈ ప్రక్రియలో సాధారణ కార్యకలాపాలు తాత్కాలికంగా నిలిచిపోవచ్చు.
విద్యుత్ ఆదా చర్యలు
1977లో ప్రయోగించిన వాయేజర్-1 దాదాపు ఐదు దశాబ్దాలుగా అంతరిక్షంలో ప్రయాణిస్తోంది. దీనికి అవసరమైన విద్యుత్ రేడియో ఐసోటోప్ థర్మోఎలక్ట్రిక్ జనరేటర్ల ద్వారా లభిస్తుంది. ప్లూటోనియం క్షీణించడంతో ప్రతి ఏడాది సుమారు నాలుగు వాట్ల విద్యుత్ ఉత్పత్తి తగ్గుతోంది. దీంతో నాసా ఇంజినీర్లు విద్యుత్ వినియోగాన్ని తగ్గించేందుకు కీలక పరికరాలను నిలిపివేస్తున్నారు. సెప్టెంబర్లో వాయేజర్-1లో మూడు పరికరాలను ఆపి, వాటి స్థానంలో తక్కువ విద్యుత్ వినియోగించే ప్రత్యామ్నాయ పరికరాలను అమర్చారు. ఈ చర్యకు శాస్త్రవేత్తలు బిగ్ బ్యాంగ్ అని పేరు పెట్టారు.
చారిత్రక మైలురాయి వైపు వాయేజర్-1
వాయేజర్-1 గంటకు సుమారు 61 వేల కిలోమీటర్ల వేగంతో ప్రయాణిస్తోంది. నవంబర్ 18న ఇది భూమి నుంచి సుమారు 25.9 బిలియన్ కిలోమీటర్ల దూరానికి చేరుకోనుంది. ఈ దూరాన్ని ఒక కాంతి దినం అంటారు. అంటే భూమి నుంచి పంపిన రేడియో సంకేతం వాయేజర్-1ను చేరుకోవడానికి సుమారు 24 గంటలు పడుతుంది. అక్కడి నుంచి తిరిగి భూమికి సమాచారం చేరడానికి మరో 24 గంటలు పడుతుంది. 1977లో ప్రయోగించిన వాయేజర్-1, 2012లో సౌర గోళం వెలుపల అంతరిక్ష ప్రాంతంలోకి ప్రవేశించింది. ప్రస్తుతం సౌర వ్యవస్థ వెలుపలి అంతరిక్ష పరిస్థితులను అధ్యయనం చేస్తోంది. మానవులు తయారు చేసిన వస్తువుల్లో భూమి నుంచి అత్యంత దూరంలో ఉన్న అంతరిక్ష నౌకగా ఇది చరిత్ర సృష్టించింది.
వాయేజర్-1 నుంచి తిరిగి సంకేతాలు అందడం శాస్త్రవేత్తలకు ఊరటనిచ్చినా, తాజా అంతరాయానికి కారణం ఏమిటో తెలుసుకునేందుకు నాసా పరిశోధనలు కొనసాగిస్తోంది. ఇంత సుదీర్ఘకాలం పనిచేస్తున్న అంతరిక్ష నౌకను కొనసాగించడం శాస్త్రవేత్తలకు రోజురోజుకూ పెద్ద సవాలుగా మారుతోంది.
